Ga naar inhoud

Beoordeling van grondrechten

OntwerpDataverkenning en datapreparatieOntwikkelenVerificatie en validatieMonitoring en beheerFundamentele rechten

Vereiste

Voordat een AI-systeem met een hoog risico als bedoeld in artikel 6, lid 2 AI-verordening, in gebruik wordt genomen, met uitzondering van AI-systemen met een hoog risico die bedoeld zijn om te worden gebruikt op het in punt 2 van bijlage III vermelde gebied, voeren operatoren die publiekrechtelijke instellingen zijn of particuliere entiteiten zijn die openbare diensten verlenen, en operatoren van AI-systemen met een hoog risico als bedoeld in bijlage III, punt 5, onder b) en c), een beoordeling uit van de gevolgen voor de grondrechten die het gebruik van een dergelijk systeem kan opleveren.

Toelichting

Voordat een AI-systeem met een hoog risico in gebruik wordt genomen, moeten publieke instellingen of particuliere entiteiten die openbare diensten leveren, en operators van bepaalde AI-systemen, een beoordeling uitvoeren van de impact op de grondrechten die het gebruik ervan kan hebben. Deze evaluatie is bedoeld om potentiële risico's te identificeren die kunnen voortvloeien uit het gebruik van dergelijke systemen en om passende maatregelen te nemen om deze risico's te beheersen. Het doel is om de bescherming van grondrechten te waarborgen bij het gebruik van AI-systemen met een hoog risico, met name in sectoren waar deze systemen cruciale diensten leveren aan het publiek.

Bronnen

Bron
Artikel 27(1) Beoordeling van de gevolgen voor de grondrechten van AI-systemen met een hoog risico- AI verordening
Artikel 6 lid 2 AI-verordening
Punt 2 en punt 5 bij Bijlage III AI-verordening

Wanneer van toepassing?

Risico

Het niet uitvoeren van deze beoordeling kan leiden tot schendingen van de grondrechten, juridische complicaties en verlies van vertrouwen van het publiek in het gebruik van AI-systemen door overheids- en openbare dienstverlenende entiteiten.

Maatregelen

MaatregelUitleg
Bespreek de vereiste met aanbieder of opdrachtnemerGa met aanbieder of opdrachtnemer in gesprek over in hoeverre invulling is gegeven of kan worden gegeven aan de vereiste.
Creëer ruimte in het contract om opdrachtgever en aanbieder/opdrachtnemer te laten samenwerken om deze vereiste te realiseren.Om op een betekenisvolle manier invulling te geven bepaalde vereisten, kan het nodig zijn dat de opdrachtgever en aanbieder/opdrachtnemer (innovatief) samenwerken om deze vereiste te realiseren.
Maak het leveren van bewijs voor het voldoen aan de vereiste onderdeel van de beoordeling van een inschrijvingDoor aanbieders bewijs te laten leveren dat zij voldoen aan de vereiste, kan worden beoordeeld in hoeverre daadwerkelijk wordt voldaan aan deze vereiste.
Maak de vereiste onderdeel van het programma van eisenDoor de vereiste onderdeel te maken van het programma van eisen bij de aanbesteding, is het voor aanbieders duidelijk aan welke specifieke eisen hun oplossing moet voldoen.
Maak de vereiste onderdeel van contractvoorwaardenDoor de vereiste onderdeel te maken van contractvoorwaarden, is het voor aanbieders vooraf duidelijk waar zij aan moeten voldoen.
Maak de vereiste onderdeel van de contractovereenkomstDoor de vereiste onderdeel te maken van de contractvereenkomst, worden deze contractueel afdwingbaar.
Neem de vereiste op als een subgunningscriteria bij gunningscriteria beste prijs-kwaliteitverhouding.Door de vereiste op te nemen als subgunningscriteria ontstaat een mogelijkheid voor aanbieders om zich te onderscheiden.
Neem het kunnen uitvoeren van een audit over de vereiste op in contractvoorwaarden en de contractovereenkomstHet is van belang dat opdrachtgever mogelijkheden heeft om te controleren in hoeverre door aanbieder/opdrachtnemer wordt voldaan aan naleving van de vereiste.
MaatregelUitleg
MaatregelUitleg
Bespreek de vereiste met aanbieder of opdrachtnemerGa met aanbieder of opdrachtnemer in gesprek over in hoeverre invulling is gegeven of kan worden gegeven aan de vereiste.
Creëer ruimte in het contract om opdrachtgever en aanbieder/opdrachtnemer te laten samenwerken om deze vereiste te realiseren.Om op een betekenisvolle manier invulling te geven bepaalde vereisten, kan het nodig zijn dat de opdrachtgever en aanbieder/opdrachtnemer (innovatief) samenwerken om deze vereiste te realiseren.
Maak het leveren van bewijs voor het voldoen aan de vereiste onderdeel van de beoordeling van een inschrijvingDoor aanbieders bewijs te laten leveren dat zij voldoen aan de vereiste, kan worden beoordeeld in hoeverre daadwerkelijk wordt voldaan aan deze vereiste.
Maak de vereiste onderdeel van het programma van eisenDoor de vereiste onderdeel te maken van het programma van eisen bij de aanbesteding, is het voor aanbieders duidelijk aan welke specifieke eisen hun oplossing moet voldoen.
Maak de vereiste onderdeel van contractvoorwaardenDoor de vereiste onderdeel te maken van contractvoorwaarden, is het voor aanbieders vooraf duidelijk waar zij aan moeten voldoen.
Maak de vereiste onderdeel van de contractovereenkomstDoor de vereiste onderdeel te maken van de contractvereenkomst, worden deze contractueel afdwingbaar.
Neem de vereiste op als een subgunningscriteria bij gunningscriteria beste prijs-kwaliteitverhouding.Door de vereiste op te nemen als subgunningscriteria ontstaat een mogelijkheid voor aanbieders om zich te onderscheiden.
Neem het kunnen uitvoeren van een audit over de vereiste op in contractvoorwaarden en de contractovereenkomstHet is van belang dat opdrachtgever mogelijkheden heeft om te controleren in hoeverre door aanbieder/opdrachtnemer wordt voldaan aan naleving van de vereiste.

Instrumenten

InstrumentUitleg
Impact Assessment Mensenrechten en AlgoritmesHet Impact Assessment voor Mensenrechten bij de inzet van Algoritmes (IAMA) is een instrument voor overheidsorganen om een interdisciplinaire dialoog en besluitvorming te faciliteren bij de ontwikkeling en inzet van algoritmische systemen.